Miejsce na Twoją reklamę

Szczwół plamisty

Szczwół plamisty

Szczwół plamisty (Conium maculatum L.)

Gatunek rośliny należący do rodziny selerowatych. W Polsce pospolity. Roślina dwuletnia. Rośnie w ogrodach, sadach, przy drogach, płotach, na rowach, nieużytkach, śmietnikach, rumowiskach, brzegach rzek i lasów i skrajach pól (przechodzi z rowów i miedz). Preferuje gleby żyzne, nieco wilgotne, gliniaste, bogate w azot. Osiaga wysokość od 50 do 180 cm. W pierwszym roku wyrasta rozeta liści, a w drugim pęd z kwiatostanem. Łodyga jest sinozielona z podłużnymi, drobnymi plamami w kolorze czerwonobordowym, wyprostowana, sztywna, delikatnie bruzdkowana, gładka, silnie rozgałęziona, wewnątrz pusta. Liście są trzykrotniepierzaste, nagie, w zarysie trójkątne, wcinane, w obłych i wewnątrz pustych osadkach.  Kwiaty są zebrane w baldachy z kilkunastoma szypułkami. Pokrywy i pokrywki baldachu są lancetowate i odstające. Kwiaty są białe, płatki odwrotnie sercowate, szczyty zagięte do wewnątrz, kielichy z działkami niewyraźnie ząbkowanymi. Owoc to jajowata, ciemnobrązowa, rozłupnia o pełnych żebrach. Korzenie są palowe, zgrubiałe, rozgałęzione i brunatnożółte. Szczwół plamisty zapylany jest przez liczne gatunki owadów; kwitnie od VI do VIII.

Cechy charakterystyczne:

- siewka jest podobna do pietruszki

- ziele i korzeń roztarte w dłoni wydzielają bardzo nieprzyjemny, intensywny, odurzający zapach, określany mianem "mysiego" lub piżma; taka sama sytuacja jest w upalne dni

Ciekawostki:

- inne nazwy: pietrasznik plamisty, psia pietruszka, świńska wesz, weszka, cykuta, bzducha, boligłówka, bydlęca wesz, szaleń plamisty

- zawiera: alkaloidy (koniinę, koniceinę, konhydrynę, metylokoniinę), flawonidy, niewielkie ilości olejku eterycznego

- ma właściwości lecznicze – w medycynie ludowej wykorzystywany był jako środek przeciwbólowy, rozkurczowy i znieczulający; przetwory stosowano w leczeniu wrzodów żołądka i dwunastnicy

- roślina trująca - razem z rośliną o nazwie szalej jadowity stanowią najbardziej trujące rośliny z rodziny selerowatych. Korzenie są najbardziej trujące wczesną wiosną, później bardziej toksyczny jest pęd nadziemny. Działanie toksyczne polega na początkowym pobudzeniu, a potem porażeniu wegetatywnych zwojów nerwowych obwodowych, poza tym poraża zakończenia nerwów ruchowych. Jest bardzo trujący i śmiertelny dla zwierząt. Dawka śmiertelna dla koni wynosi ok. 2 kg rośliny, dla bydła ok. 4,5 kg. Młode zwierzęta są mniej wrażliwe niż dorosłe. Sucha roślina jest mniej toksyczna. Toksyczność jej zwiększa się po deszczach oraz w okresach chłodów. Zdarzają się także przypadkowe zatrucia u ludzi po omyłkowym spożyciu liści i korzeni szczwołu zamiast podobnej do niego pietruszki lub innych jadalnych roślin z rodziny baldaszkowatych. Objawami zatrucia są osłabienie, utrata wrażliwości na bodźce, rozszerzone źrenice, światłowstręt, obfity ślinotok, silne biegunki. W końcowym etapie następuje porażenie i śmierć z objawami uduszenia. Obserwuje się także skurcze, drżenie mięśni i obniżenie temperatury. W leczeniu stosuje się płukanie żołądka, podawanie środków przeczyszczających, absorbujących, pobudzających i wzmacniających.

Miejsce na reklamę B

Chwasty

Miejsce na reklamę B