Miejsce na Twoją reklamę

Mozaika kędzierzawa ziemniaka

Mozaika kędzierzawa ziemniaka

Mozaika kędzierzawa ziemniaka znana także pod nazwą wiroza M ziemniaka wywołana jest przez Wirus M ziemniaka (Potato virus M, PVM). Mozaika kędzierzawa ziemniaka podobnie jak liściozwój ziemniaka oraz smugowatość ziemniaka zaliczana jest do tzw. ciężkich schorzeń ziemniaka. W Polsce jest chorobą powszechnie występującą na plantacjach ziemniaka. Obniżenie plonu bulw ziemniaka dochodzi średnio do 30%. Obecnie najmniej podatnymi na PVM są odmiany średnioodporne czyli Pierwiosnek, Lenino, Sokół lub Sowa.

Objawy:

Rodzaj objawów jest uzależniony od odmiany ziemniaka, szczepu wirusa oraz innych czynników. Czasami na zakażonych roślinach nie ma objawów. Częściej jednak występuje mozaika o różnym nasileniu, a także pomarszczenie i zwijanie najmłodszych liści, których struktura powierzchni i elastyczność nie zmieniają się.

Źródła infekcji:

Głównym źródłem wirusów ziemniaka są zakażone sadzeniaki. Wirus PVM należy do rodziny Carlavirus. Jego cząstki są w kształcie powyginanych nitek. PVM w okresie wegetacyjnym ziemniaka zostaje przenoszony z chorych na zdrowe rośliny w sposób mechaniczny oraz na kłujkach mszyc (w sposób nietrwały). W naturalnych warunkach najczęstsze jest przenoszenie przez mszyce. PVM głównie przenoszony jest przez mszyce Myzus persicae oraz Aphis nasturii i inne gatunki. Czas żeru nabycia oraz czas retencji są podobne jak w przypadku wirusa PVY. Najkrótszy czas żeru nabycia mszyc wynosi około 5 sekund, natomiast optymalny waha się od 30 sekund do 2 minut. Retencja czyli okres utrzymywania się PVM w mszycy wynosi zazwyczaj od 2 do 4 godzin.

Zapobieganie:

Ochrona polega na:

- używaniu do sadzenia zdrowych, wolnych od wirusa sadzeniaków

- sadzeniu odmian odpornych na wirusa

- wykonywaniu zabiegów ograniczających rozprzestrzenianie wirusa

- przestrzeganiu zaleceń mających na celu ograniczanie rozprzestrzeniania wirusa

- wykorzystywaniu rejonów zamkniętych, oddzielonych lasami, łąkami albo jeziorami od innych terenów i zaprawianiu sadzeniaków przeciw rizoktoniozie

- podkiełkowywaniu sadzeniaków przed sadzeniem

- wczesnym wysadzaniu podkiełkowanych lub pobudzonych sadzeniaków, tak aby w momencie pojawienia się na plantacji mszyc rośliny były już zaawansowane w rozwoju. Rośliny starsze są mniej podatne na zakażenie.

- chemicznym zwalczaniu mszyc jako wektorów wirusów przy użyciu insektycydów. Należy pamiętać, że chemiczne zwalczanie wirusów nietrwałych nie zawsze jest skuteczne. Roślina zdrowa zostaje zakażona podczas bardzo krótkiego okresu żerowania, który trwa zaledwie kilka sekund. Mszyce po zastosowaniu insektycydu nie giną natychmiast. Mogą one jeszcze przez jakiś czas przenosić wirusy znajdujące się na kłujce. Zwalczanie daje pozytywny skutek, gdy zostaje zastosowane w zalecanym terminie na wszystkich plantacjach ziemniaka w danym rejonie.

- na plantacjach przeznaczonych na sadzeniaki stosowaniu selekcji negatywnej czyli usuwaniu poza plantację i niszczeniu całych, chorych roślin wraz z bulwami matecznymi i potomnymi przed pojawieniem się mszyc-wektorów wirusów. W okresie wegetacji należy przeprowadzić co najmniej 3 selekcje negatywne.

- unikaniu sąsiedztwa z plantacjami ziemniaka o niższym stopniu kwalifikacyjnym

- wczesnym, chemicznym niszczeniu naci w czasie letniej migracji mszyc – celem jest niedopuszczenie do zakażenia bulw potomnych

- dokonywaniu zbioru zaraz po dojrzeniu bulw

- ochronie plantacji przed stonką ziemniaczaną, zarazą ziemniaka i innymi niekorzystnymi czynnikami

- w gospodarstwie, w którym sadzeniaki reprodukowane są we własnym zakresie zaleca się wymieniać na zdrowe czyli kwalifikowane co od 2 do 5 lat.

Miejsce na reklamę B

Miejsce na reklamę B