Miejsce na Twoją reklamę

Głownia pyląca kukurydzy

Głownia pyląca kukurydzy znana także pod nazwą głownia pyłkowa kukurydzy rozwija się w następstwie porażenia roślin kukurydzy przez grzyba Sphacelotheca reiliana. Zarodniki patogenu mogą przeżywać w glebie i zachowywać zdolność do infekcji nawet przez okres 10 lat. W przypadku epidemicznego wystąpienia, szkodliwość głowni pylącej kukurydzy jest bardzo wysoka, ponieważ każdy odnotowany na plantacji procent porażenia głownią powoduje zbliżoną procentową stratę w plonie ziarna. Z powodu długiego okresu przeżywalności zarodników samo zmianowanie nie jest tak skuteczne w ochronie przed porażeniem, jak w przypadku innych chorób. Głownia pyląca kukurydzy poraża także sorgo.

Objawy:

Zainfekowane rośliny są niskie i bladozielone, stają się przerośnięte grzybnią, co prowadzi do zniszczenia ich kwiatostanów. Objawy chorobowe początkowo nie są widoczne. Pierwsze objawy możemy dopiero zauważyć w okresie rozwijania kolb i wiech. Na kolbach i wiechach zamiast ziarniaków lub pylników powstają zarodniki grzyba. Porażona kolba jest cebulowatego kształtu. Kolby i wiechy zamieniają się w ciemnobrunatną, skupioną masę, która zawiera grzyby z zarodnikami. Masa w postaci brunatnoczarnych teliospor z zewnątrz osłonięta jest przez jasnoszarą, delikatną błonę. Błona w miarę dojrzewania pęka i uwalnia zarodniki, które roznoszone są przez wiatr (następuje pylenie). Prowadzi to do całkowitego zniszczenia wiech, co w efekcie skutkuje nie wytwarzaniem się kolb. Następuje całkowita utrata plonu. Porażenie wiechy przypomina tworzenie nowych pędów, w sytuacji zniszczenia pojedynczych kłosków oraz tworzenie liści, w sytuacji zniszczenia całej wiechy. Zaatakowanie wiechy prowadzi także do karłowacenia i krzewienia roślin.

Źródłem infekcji jest zainfekowany materiał siewny (głównie niekwalifikowany), resztki pożniwne roślin oraz zakażona gleba, na których zimuje grzyb Sphacelotheca reiliana w postaci teliospor. Następnie z teliospor wyrastają 4-komórkowe podstawki. Na podstawkach powstaje jedno sporydium, z którego wyrasta strzępka grzybni. Sporydium oraz grzybnia są haploidalne. W wyniku plazmogamii dwóch komórek strzępek różniących się haploidalnością powstaje komórka dikariotyczna, z której tworzy się dikariotyczna grzybnia. Sphacelotheca reiliana infekuje kukurydzę podczas kiełkowania i wschodów siewek. Grzyb umiejscawia się w stożku wzrostu kiełkujących nasion przed wydostaniem się siewek na powierzchnię gleby. Następnie grzybnia rozwija się w całej rosnącej roślinie, porażając ją systemicznie. Infekowane są wiechy i kolby co prowadzi do rozwoju zarodników grzyba w miejscu ziarniaków lub pyłku kwiatowego.

W związku z tym, iż zakażenie musi nastąpić w czasie, gdy stożek wzrostu rośliny jest nadal pod powierzchnią gleby, wszystko co sprzyja opóźnieniu wschodów i wzrostu początkowego może być przyczyną do wzrostu porażenia roślin przez głownię pylącą kukurydzy. Zatem rozwojowi głowni pylącej kukurydzy sprzyjają: opóźnione siewy, zbyt głębokie siewy, nadmiernie ubita gleba (uwrocia, brzegi pól), niskie nawożenie oraz inne czynniki hamujące wschody. Zakażeniu sprzyja ciepła (temperatura ponad 12°C) i wilgotna pogoda (wilgotność gleby rzędu od 15 do 25% polowej pojemności wodnej) podczas kiełkowania roślin oraz suche i upalne lato. Optymalne temperatury do rozwoju Sphacelotheca reiliana wynoszą od 21 do 28°C. Podczas roku rozwija się jedna generacja grzyba. Skala występowania głowni pylącej kukurydzy uzależniona jest od liczby teliospor znajdujących się w glebie. Rośliny skiełkowane, czyli przekraczające wysokość 4 do 5 cm mają już zwykle tkanki odporne na infekcję. Sphacelotheca reiliana obejmuje rasy, które zazwyczaj gdy atakują kukurydzę, to nie atakują sorga i na odwrót, gdy porażają sorgo, to nie atakują kukurydzy.

Zapobieganie:

Ochrona polega na:

- dbaniu o stan fitosanitarny pola

- stosowaniu optymalnej agrotechniki

- głębokim, dokładnym przyoraniu i usuwaniu resztek porażonych roślin

- stosowaniu zdrowego materiału siewnego

- zaprawianiu materiału siewnego

- uprawianiu odmian odpornych na porażenie

- zwalczaniu chwastów

- wykonywaniu sezonowych oprysków

- stosowaniu właściwego płodozmianu – przestrzeganiu 4-letnich przerw w uprawie kukurydzy na tym samym polu.

Miejsce na reklamę B

Miejsce na reklamę B